لرزش بدن یکی از علائمی است که می تواند از یک واکنش طبیعی و موقتی تا نشانه ای از یک بیماری عصبی جدی متغیر باشد. لرزش بدن یا Tremor به حرکات غیرارادی، ریتمیک و تکرارشونده عضلات گفته می شود که فرد کنترلی روی آن ها ندارد. این لرزش ممکن است در دست ها، پاها، سر، تنه یا حتی به صورت لرزش داخلی بدن احساس شود.
لرزش با اسپاسم عضلانی متفاوت است و اغلب به دلیل اختلال در بخش هایی از مغز، به ویژه مخچه که مسئول هماهنگی حرکات است، ایجاد می شود. در برخی افراد، لرزش خفیف و گذراست و خودبه خود برطرف می شود، اما در برخی دیگر می تواند مزمن و نیازمند بررسی پزشکی باشد.
در این مقاله از وبسایت دکتر نسرین کریمی به بررسی علت، انواع و روش های درمان لرزش بدن میپردازیم.
چه چیزی باعث لرزش بدن می شود؟
لرزش بدن زمانی رخ می دهد که گروهی از عضلات بدون هماهنگی و به صورت غیرارادی منقبض می شوند. از دید پزشکی، لرزش یک بیماری مستقل نیست بلکه یک علامت است که می تواند دلایل مختلفی داشته باشد.
علل شایع و غیرجدی لرزش بدن :
- خستگی شدید عضلانی
- مصرف بیش از حد کافئین
- افت قند خون
- استرس و اضطراب
- افزایش سن
- کم خوابی
- مصرف برخی داروها
بیماری هایی که می توانند باعث لرزش بدن شوند :
- بیماری پارکینسون
- ام اس (مولتیپل اسکلروزیس)
- سکته مغزی
- آسیب های تروماتیک مغز
- پرکاری تیروئید
- اضطراب مزمن
- کمبود برخی ویتامین ها
- اختلال مصرف الکل
مصرف بیش از حد کافئین باعث لرزش بدن می شود؟
کافئین یک محرک قوی سیستم عصبی است و عملکردی مشابه آدرنالین دارد. مصرف زیاد آن می تواند باعث تحریک بیش از حد اعصاب، افزایش ضربان قلب و انقباضات غیرارادی عضلات شود. به همین دلیل، لرزش دست، بدن و حتی احساس بی قراری پس از مصرف زیاد قهوه یا نوشیدنی های انرژی زا شایع است.
افت قند خون باعث لرزش بدن می شود؟
افت قند خون یا هیپوگلیسمی یکی از علل شایع لرزش بدن است. زمانی که گلوکز کافی به مغز نمی رسد، سیستم عصبی با ترشح هورمون هایی مانند آدرنالین واکنش نشان می دهد که نتیجه آن لرزش، تعریق، تپش قلب، ضعف و اضطراب است.
نقش استرس و اضطراب در لرزش بدن
در شرایط استرس، بدن وارد حالت جنگ یا گریز می شود. ترشح آدرنالین باعث افزایش هوشیاری، جریان خون بیشتر به عضلات و تحریک پایانه های عصبی می شود. این فرآیند می تواند به لرزش غیرارادی بدن، تنگی نفس، خشکی دهان و تپش قلب منجر شود.
داروها و لرزش بدن
برخی داروها می توانند به عنوان عارضه جانبی باعث لرزش شوند، از جمله:
- داروهای تنفسی مانند سالبوتامول
- داروهای اعصاب مانند لیتیوم
- برخی داروهای ضدصرع
- داروهای ضدافسردگی
- مواد محرک و مخدر
در صورت شروع لرزش پس از مصرف داروی جدید، باید با پزشک مشورت شود.
انواع لرزش بدن از نظر زمان بروز
لرزش در حال استراحت
این نوع لرزش زمانی رخ می دهد که بدن در حالت استراحت است و با شروع حرکت کاهش می یابد. این نوع لرزش بیشتر با بیماری پارکینسون مرتبط است.
لرزش حین فعالیت
این لرزش هنگام حرکت رخ می دهد و شامل انواع زیر است:
- لرزش وضعیتی
- لرزش هدفمند
- لرزش جنبشی
- لرزش مختص وظیفه
- لرزش ایزومتریک
انواع لرزش بدن بر اساس علت
- لرزش اساسی : شایع ترین نوع لرزش است که معمولاً دست ها را درگیر می کند و ممکن است به مرور زمان تشدید شود.
- لرزش پارکینسونی : اغلب در حالت استراحت رخ می دهد و معمولاً ابتدا یک سمت بدن را درگیر می کند.
- لرزش عملکردی : این نوع لرزش معمولاً با عوامل روانی مرتبط است و ممکن است به طور ناگهانی شروع یا متوقف شود.
- لرزش دیستونیک : در افراد مبتلا به دیستونی دیده می شود و با انقباضات غیرارادی عضلانی همراه است.
- لرزش مخچه ای : در اثر آسیب به مخچه ایجاد می شود و اغلب هنگام انجام حرکات هدفمند تشدید می شود.
- لرزش ارتواستاتیک : لرزش سریع پاها هنگام ایستادن که با نشستن یا راه رفتن کاهش می یابد.
- لرزش فیزیولوژیک : نوعی لرزش طبیعی و خفیف است که در همه افراد وجود دارد و معمولاً قابل مشاهده نیست.
تشخیص علت لرزش بدن
پزشک با بررسی سابقه پزشکی، معاینه فیزیکی و عصبی، آزمایش خون، بررسی عملکرد تیروئید، قند خون و در برخی موارد نوار عضله یا تصویربرداری مغز، علت لرزش بدن را مشخص می کند.
چگونه لرزش بدن را درمان کنیم؟ ۷روش مؤثر
دارودرمانی
داروهایی مانند بتابلاکرها، داروهای ضدتشنج یا آرام بخش ها بسته به علت لرزش تجویز می شوند.
تزریق بوتاکس
در برخی لرزش های موضعی مانند لرزش سر یا صورت کاربرد دارد.
سونوگرافی متمرکز
روشی غیرتهاجمی برای کاهش لرزش با هدف قرار دادن نواحی خاصی از مغز است.
فیزیوتراپی
تقویت عضلات و بهبود هماهنگی حرکتی می تواند شدت لرزش را کاهش دهد.
تحریک عمیق مغز
روشی جراحی برای لرزش های شدید و مقاوم به درمان دارویی.
تالاموتومی
تالاموتومی یک عمل جراحی است که بصورت دائم قسمت مشکل دار تالاموس را از بین می برد. این عمل در موارد خاص و شدید انجام می شود و معمولاً آخرین گزینه درمانی است.
درمان های طب سنتی و مکمل
روش هایی مانند طب سوزنی، دمنوش های آرام بخش و تکنیک های کاهش استرس می توانند به عنوان درمان کمکی مفید باشند.
چه زمانی برای لرزش بدن باید به پزشک مراجعه کرد؟
در موارد زیر مراجعه به پزشک ضروری است:
- لرزش شدید یا پیشرونده
- همراهی با ضعف، بی حسی یا اختلال گفتار
- شروع ناگهانی لرزش
- اختلال در انجام کارهای روزمره
- سابقه بیماری عصبی یا مصرف داروهای خاص
جمع بندی
لرزش بدن می تواند از یک واکنش طبیعی و بی خطر تا نشانه ای از بیماری های عصبی مهم متغیر باشد. تشخیص دقیق علت، مهم ترین قدم برای انتخاب درمان مناسب است. با اصلاح سبک زندگی، کاهش استرس و در صورت لزوم درمان پزشکی، در بسیاری از موارد می توان لرزش بدن را کنترل یا به طور قابل توجهی کاهش داد.
درصورت نیاز به بررسی تخصصی از طریق بخش زیر نسبت به دریافت ویزیت (آنلاین، تلفنی و حضوری در مطب کرمانشاه) توسط دکتر نسرین کریمی اقدام کنید:
رزرو نوبت آنلاین